Bà con thân mến, Sáu Bình lại ngồi đây “tám” chuyện làm ăn với mọi người đây. Mấy bữa nay đi đâu Sáu cũng nghe người ta than thở chuyện bán hàng online dạo này khó sống quá. Mà đúng thiệt, số liệu nó nói rõ ràng: chỉ trong một năm, hơn 47.000 người bán đã phải dẹp tiệm, rời khỏi mấy sàn lớn như Shopee, TikTok Shop, Lazada, Tiki.
Lạ một cái là tổng doanh số toàn thị trường vẫn tăng gần 35% trong năm 2025. Tức là người ta vẫn mua sắm rần rần, mà người bán thì lại rớt đài 7,5%. Nghe vô lý hông? Sáu Bình ngồi mổ xẻ kỹ rồi, hôm nay kể cho bà con nghe ngọn ngành. Đây không phải thị trường đi xuống đâu, mà là một cuộc “thanh lọc” khốc liệt. Ai trụ được thì sống khỏe, ai làm ăn kiểu cũ thì văng ra.
Tổng quan: Chuyện gì đang xảy ra với bán hàng online?
Nói cho dễ hiểu, thị trường thương mại điện tử Việt Nam đang gạn lọc lại. Người bán nhỏ lẻ, làm ăn tự phát, dựa vào hàng giá rẻ không rõ nguồn gốc đang bị đẩy ra khỏi cuộc chơi. Còn ai đầu tư bài bản, xây thương hiệu đàng hoàng thì miếng bánh càng ngày càng to.
Sáu Bình gom lại có 5 lý do cốt lõi khiến bà con bán hàng online lao đao. Mình đi từng cái một nha.
1. Phí sàn tăng chóng mặt khiến bán hàng online hụt hơi
Cái này là đau nhất nè bà con. Phí bán hàng trên Shopee với TikTok Shop (hai ông này chiếm tới 98% thị phần) tăng tới mức ăn gần hết lời của người bán nhỏ.
Riêng TikTok Shop, có ngành hàng phí tăng tới 300% hồi tháng 8/2025. Nghe mà giật mình. Mà đâu chỉ phí giao dịch, còn phí xử lý đơn, phí vận chuyển trợ giá, rồi phí Affiliate trả cho KOC/KOL từ 10 đến 20% nữa.
Chưa hết, từ ngày 29/05/2026, Shopee tự động trích tối thiểu 1% giá trị đơn hàng thành công bỏ vô tài khoản quảng cáo. Nghĩa là bà con không chạy quảng cáo thì sản phẩm bị “giấu” luôn, khách kiếm hoài hổng thấy.
Sáu Bình làm cái bảng nhỏ cho bà con dễ hình dung, lấy ví dụ món hàng bán 200.000đ, giá vốn 80.000đ:
| Loại chi phí | Hồi xưa (2 năm trước) | Bây giờ (2026) |
|---|---|---|
| Phí sàn & vận hành | 20.000đ – 30.000đ | 80.000đ – 90.000đ |
| Giá vốn sản phẩm | 80.000đ | 80.000đ |
| Lời còn lại | 90.000đ – 100.000đ | 30.000đ – 40.000đ |
Thấy chưa bà con? Lời từ chỗ gần một nửa giờ teo lại còn chút xíu, mà đó là chưa tính rủi ro khách bom hàng, hoàn hàng nha.
2. Thời “giá rẻ vô địch” đã hết
Hồi xưa cứ rẻ nhất là thắng. Giờ hổng còn vậy nữa đâu. Người mua bây giờ tỉnh táo lắm, họ chịu chi tiền hơn để lấy hàng chất lượng, có uy tín.
Theo số liệu từ Metric, phân khúc giá từ 100.000đ đến 200.000đ giờ chiếm 25,3% doanh số, còn nhóm hàng dưới 100.000đ thì teo dần. Lý do dễ hiểu thôi: hàng giả, hàng nhái bị phanh phui quá trời (riêng năm 2025 thu hồi hơn 700 sản phẩm, tịch thu cả 100 tấn hàng nhái), nên ai cũng sợ, cũng dè chừng.
Mà khách bây giờ cũng chia hai nhóm rõ rệt:
- Nhóm 8x, đầu 9x: chuộng giá trị thực, hổng còn ham mấy cái giảm giá ảo nữa.
- Gen Z: tuy nhạy cảm với giá, nhưng đòi hỏi mua sắm phải vui, phải có nội dung sáng tạo, giải trí.
3. Hàng Trung Quốc xuyên biên giới “đè” trực diện
Cái này thì bà con bán hàng online ai cũng thấm. Mình đang phải đấu không cân sức với nhà sản xuất bên Trung Quốc bán thẳng qua kho xuyên biên giới.
Hiện tới 70% hàng trên Shopee và TikTok Shop Việt Nam có nguồn gốc từ Trung Quốc. Họ bỏ qua hết khâu trung gian (nhập khẩu, kho bãi, đại lý), nên giá rẻ tới mức mình cắt lời tối đa cũng đua hổng lại. Tệ hơn nữa, mấy thương hiệu Trung Quốc giờ còn mở gian hàng chính hãng (Mall), bảo hành, chăm khách đàng hoàng chẳng kém ai.
4. Kiểu “gian hàng tĩnh” trong bán hàng online đã lỗi thời
Bà con nào còn bán kiểu đăng vài tấm hình với cái mô tả rồi ngồi chờ khách thì… thuật toán nó cho mình “tàng hình” luôn rồi đó. Giờ các sàn ưu tiên kiểu Shoppertainment, tức là mua sắm kết hợp giải trí.
TikTok Shop dẫn đầu cái trò “xem là mua” này. Doanh thu từ tiếp thị liên kết tăng 2,3 lần, livestream tăng 1,9 lần chỉ trong một năm. Muốn sống thì người bán giờ phải biết quay dựng video, viết kịch bản livestream, tương tác trực tiếp với khách. Mà livestream chuyên nghiệp đâu có dễ, phải chạy 4 đến 8 tiếng mỗi ngày, có đội ngũ hẳn hoi. Người bán nhỏ làm bán thời gian thì kham sao nổi.
5. Siết thuế, siết pháp lý
Thời “vùng xám” né thuế cũng qua rồi bà con ơi. Từ 01/05/2025, tiền thuế được sàn khấu trừ thẳng trên từng đơn hàng thành công. Rồi Luật Thương mại điện tử mới (hiệu lực từ 01/05/2026) còn bắt định danh người bán qua VNeID, truy vết nguồn gốc hàng với trách nhiệm thuế rõ ràng.
Nghĩa vụ thuế cụ thể như vầy:
| Đối tượng | Thuế GTGT | Thuế TNCN | Tổng |
|---|---|---|---|
| Cá nhân bán hàng hóa | 1% | 0,5% | 1,5% |
| Cá nhân kinh doanh dịch vụ | 5% | 2% | 7% |
Vậy ai trụ vững với nghề bán hàng online?
Số người bán giảm, nhưng miếng bánh thị trường vẫn nở ra cho ai biết làm. Sáu Bình thấy người trụ được đều có mấy điểm chung:
- Chuyển từ “bán hàng” sang “xây thương hiệu”: chất lượng ổn định, bao bì tử tế, chăm khách chu đáo, chứ không chỉ ganh nhau cái giá.
- Làm chủ nội dung số: đầu tư nghiêm túc cho video ngắn và livestream để bám theo thuật toán mới.
- Tuân thủ pháp lý từ đầu: tính luôn chi phí thuế vào giá thành, để khỏi bị sốc khi chính sách đổi.
- Đa kênh (Omnichannel): đừng bỏ hết trứng vô một giỏ. Kết hợp sàn, website riêng với mạng xã hội cho an toàn.
Sáu Bình kết lại đôi lời
Bà con thấy đó, thị trường bán hàng online đang sàng lọc tự nhiên. Đây không phải dấu chấm hết, mà là lúc chuyển từ làm ăn tự phát sang làm ăn chuyên nghiệp. Ai thiếu chiến lược, dựa vô hàng giá rẻ không rõ nguồn gốc, né thuế thì sẽ bị đào thải tiếp. Còn ai chịu thích nghi, đầu tư vô giá trị thật và nội dung sáng tạo thì sẽ hốt trọn miếng bánh mà nhóm cũ để lại.
Sáu Bình lúc nào cũng tin: làm ăn bền vững phải đi từ cái gốc tử tế. Bà con nào đang tính chuyển hướng đầu tư, kể cả qua mấy kênh an toàn hơn như bất động sản, thì cứ ghé trang của Sáu Bình mình tám tiếp nha. Muốn tìm hiểu thêm về thị trường thì xem thêm tại Shopee hoặc các báo cáo của Metric.
Chúc bà con buôn may bán đắt, làm ăn phát đạt! Thân mến.