Mấy hôm ngồi cà phê với anh em làm đất ở Đồng Nai, câu chuyện quay đi quay lại vẫn là du lịch sinh thái Tân Phú. Người nói đó là hướng mở cho nhà vườn. Người lắc đầu, bảo làm cho vui thôi. Tôi nghe cả hai phía, rồi ngồi đọc lại thông tin từ huyện Tân Phú, tỉnh Đồng Nai để nhìn cho rõ hơn.
Bài này tôi ghi lại những gì quan sát và nghe được về du lịch sinh thái Tân Phú. Đây không phải lời khuyên đầu tư. Bà con đọc để có thêm một góc nhìn, còn quyết định thì tùy từng trường hợp.
Du lịch sinh thái Tân Phú đang được huyện đặt vào đâu?
Huyện Tân Phú xác định du lịch sinh thái vườn là một hướng để đa dạng hóa sản phẩm du lịch địa phương. Hướng này không đứng một mình. Nó gắn với chương trình xây dựng nông thôn mới nâng cao và chương trình OCOP, tức mỗi xã một sản phẩm.
Nói cách khác, huyện không tách du lịch ra khỏi nông nghiệp. Vườn vẫn là vườn. Cây vẫn phải cho trái. Khách tới là để thấy cái vườn thật, ăn trái thật, rồi mua nông sản thật mang về.
Cách làm này khá giống điều tôi từng ghi lại trong bài về du lịch sinh thái vườn Đồng Nai và chuyện nâng giá trị nông sản. Cùng một mạch suy nghĩ: lấy nông nghiệp làm gốc, du lịch là phần cộng thêm.
Bốn nhà vườn hay được nhắc khi nói về du lịch sinh thái Tân Phú
Khi nói tới du lịch sinh thái Tân Phú, người ta hay nhắc mấy điểm vườn dưới đây. Trên địa bàn huyện đã hình thành một số điểm vườn đón khách. Đông nhất là vào mùa thu hoạch. Dưới đây là bốn cái tên được nhắc nhiều nhất.
| Mô hình / điểm đến | Địa điểm | Đặc điểm nổi bật |
|---|---|---|
| Vườn dâu Ông Lâm | Ấp Bàu Mây 1, xã Phú Thanh | Diện tích 1 ha, đã hoạt động 20 năm. Cao điểm tháng 4 đến tháng 5 đón 200 đến 300 khách mỗi ngày. |
| Vườn thanh trà cổ thụ | Ấp 4, xã Trà Cổ | Cây trên 30 năm tuổi, khách tới tham quan và chụp ảnh trải nghiệm. |
| Vườn ca cao | Xã Tà Lài | Mô hình du lịch cộng đồng gắn với cây công nghiệp đặc trưng. |
| Vườn dừa | Xã Phú Thịnh | Một mắt xích trong chuỗi du lịch sinh thái vườn của huyện. |
Nhìn bảng trên sẽ thấy một điểm chung. Các vườn này đều là vườn sản xuất có sẵn, không phải khu du lịch xây mới. Chủ vườn mở cửa cho khách vào, vậy là thành điểm đến.
Ba thứ đang đẩy du lịch sinh thái Tân Phú đi nhanh hơn
Kỹ thuật canh tác được cải thiện
Huyện hỗ trợ bà con ứng dụng kỹ thuật sản xuất an toàn. Năng suất khá hơn. Chất lượng trái đều hơn. Vườn sạch, trái đẹp thì mới dám mời khách vào. Đây là cái nền, không phải chuyện phụ.
Chuyện đưa kỹ thuật vào vườn không riêng gì Tân Phú. Tôi từng ghi lại câu chuyện bấm điện thoại tưới vườn dưa ở Xuân Lộc, và cả chuyện nông dân thời đại số trên đất nông nghiệp Xuân Lộc. Cùng một hướng đi.
Mạng xã hội làm thay phần lớn việc quảng bá
Trước đây chủ vườn muốn có khách thì phải nhờ công ty lữ hành. Giờ thì khác rồi. Một clip trên TikTok hay một bộ ảnh check-in trên Facebook cũng đủ để cả trăm người biết tới vườn.
Có một khách hàng kể với tôi rằng chị biết mấy vườn trái cây ở Tân Phú hoàn toàn qua clip trên mạng. Chị chưa từng đọc tờ rơi hay quảng cáo nào. Đó là cách khách trẻ tìm điểm đến bây giờ.
Vị trí nằm trên cung đường lên Đà Lạt
Đây là lợi thế mà không phải nơi nào cũng có. Tân Phú nằm trên hành trình từ Thành phố Hồ Chí Minh lên Đà Lạt. Mỗi ngày có rất nhiều xe chạy ngang qua.
Một điểm dừng chân đúng chỗ, đúng mùa trái, có thể giữ khách lại một đến hai tiếng. Chừng đó thôi cũng đủ để nhà vườn bán được nông sản. Trên địa bàn huyện còn có Vườn quốc gia Cát Tiên, phía bắc huyện là dòng sông Đồng Nai. Hai cái tên đó vốn đã quen với dân đi rừng và dân mê thiên nhiên.
Những chỗ còn vướng của du lịch sinh thái Tân Phú
Tiềm năng của du lịch sinh thái Tân Phú thì đã rõ. Nhưng thực tế vẫn còn mấy chỗ nghẽn.
- Quy mô còn nhỏ lẻ. Nhiều vườn mới dừng ở mức phục vụ khách quanh vùng. Chưa đủ chuyên nghiệp để đón đoàn lớn.
- Thiếu tính đồng bộ. Việc ghép tour chung của huyện với hoạt động tham quan nhà vườn còn khá mới và rời rạc.
- Tư duy làm du lịch. Một bộ phận bà con chưa đầu tư đúng mức. Dịch vụ còn thiếu sáng tạo.
Tôi từng nghe một anh chủ vườn ở vùng lân cận chia sẻ rằng làm du lịch vườn cực hơn làm nông thuần túy nhiều. Trồng cây thì chỉ lo cây. Đón khách thì lo thêm nhà vệ sinh, chỗ đậu xe, nước uống, an toàn cho trẻ nhỏ. Không phải ai cũng sẵn sàng cho phần việc đó.
Hướng đi huyện Tân Phú đặt ra cho giai đoạn tới
- Chuyên nghiệp hóa người làm. Thay đổi tư duy của bà con, hướng dẫn cách tổ chức dịch vụ, sáng tạo mô hình trải nghiệm làm nông dân.
- Gắn OCOP với du lịch. Đưa sản phẩm OCOP thành quà tặng và hàng bán tại vườn, qua đó tăng giá trị sản xuất nông nghiệp.
- Làm kế hoạch dài hơi. Phát triển du lịch xanh, an toàn và bền vững; quảng bá làng nghề truyền thống cùng nông sản đặc trưng qua các kênh chính thống.
- Kết nối tour tuyến. Hình thành hành trình đặc trưng, nối các điểm vườn với khu nghỉ dưỡng và điểm du lịch cộng đồng trên địa bàn.
Cách nối tour này khiến tôi nhớ tới mô hình liên kết nhà vườn ở Long Khánh và quy hoạch 51 điểm sinh thái mà tôi có ghi lại trước đây. Một vườn đơn lẻ khó giữ khách cả ngày. Nhiều vườn nối lại với nhau thì mới thành tuyến.
Người tìm đất vườn quanh vùng du lịch sinh thái Tân Phú nên kiểm tra gì?
Đây là phần bà con hỏi tôi nhiều nhất. Tôi không đưa lời khuyên đầu tư. Tôi chỉ liệt kê những thứ mà theo quan sát, người đi xem đất hay bỏ sót.
- Quy hoạch thửa đất. Cần kiểm tra thửa đất đang thuộc loại đất gì và có nằm trong quy hoạch nào không. Nên đối chiếu thông tin với cơ quan có thẩm quyền tại địa phương, đừng chỉ tin lời giới thiệu.
- Điều kiện chuyển mục đích. Muốn dựng chòi hay làm khu đón khách thì phải xem quy định hiện hành. Tôi có ghi lại vài điểm trong bài về chuyển mục đích sử dụng đất và chính sách giảm 70% tiền đất ở Đồng Nai. Bà con nên tham khảo rồi hỏi lại cán bộ địa chính.
- Đường vào và nguồn nước. Vườn đẹp mà xe 29 chỗ không vào được thì khó làm du lịch. Nước tưới mùa khô cũng cần hỏi kỹ hàng xóm xung quanh.
- Tình trạng canh tác. Đất bỏ hoang lâu ngày giờ đã có quy định riêng. Bà con nên xem qua bài đất bỏ hoang ở Đồng Nai sẽ ra sao theo luật đất đai mới để nắm trước.
- Rủi ro thường gặp. Tôi có gom lại một số rủi ro cần tránh khi mua đất nông nghiệp ở Đồng Nai. Đọc trước thì đỡ tốn tiền học phí.
Thông tin quy hoạch và chính sách có thể thay đổi theo từng thời điểm. Bà con nên tra cứu trên kênh chính thức của tỉnh, ví dụ Cổng thông tin điện tử tỉnh Đồng Nai, và hỏi trực tiếp cơ quan có thẩm quyền trước khi xuống tiền.
Vài câu nghe được từ thực địa
Mấy câu dưới đây được ghi nhận qua báo chí và các buổi trao đổi tại địa phương. Tôi để nguyên, không thêm bớt.
“Mùa dâu bắt đầu vào đầu tháng 4 nên vườn dâu là địa chỉ để nhiều người đến tham quan, nhất là vào cao điểm dịp Lễ 30/4 và 01/5, lượng khách đổ về khá đông, có ngày lên đến 200-300 người.”
Bà Lê Thị Kim Liên, chủ vườn dâu Ông Lâm
“Huyện chú trọng gắn việc phát triển sản phẩm OCOP với phát triển du lịch, qua đó góp phần gia tăng giá trị sản xuất nông nghiệp của địa phương, đa dạng hóa các sản phẩm du lịch trên địa bàn.”
Ông Phạm Thanh Hải, Phó chủ tịch UBND huyện Tân Phú
“Qua những clip trên mạng xã hội, tôi biết nhiều vườn trái cây ở Tân Phú. Đây là mô hình du lịch mang lại nhiều trải nghiệm du lịch mới dành cho du khách.”
Chị Thảo Linh, du khách từ huyện Định Quán
Câu hỏi bà con hay đặt ra về du lịch sinh thái Tân Phú
Mùa nào đông khách nhất?
Theo ghi nhận tại vườn dâu Ông Lâm, mùa dâu bắt đầu từ đầu tháng 4. Cao điểm rơi vào dịp lễ 30/4 và 1/5. Mỗi vườn mỗi loại cây sẽ có mùa riêng, nên bà con cần hỏi trước chủ vườn.
Có cần xin phép khi mở vườn đón khách không?
Tùy từng trường hợp và tùy quy mô. Việc dựng công trình trên đất nông nghiệp có quy định riêng. Bà con nên tìm hiểu kỹ và hỏi cơ quan có thẩm quyền tại địa phương trước khi làm.
Làm du lịch vườn có chắc sinh lời không?
Không ai dám khẳng định điều đó. Du lịch sinh thái Tân Phú vẫn đang ở giai đoạn đầu. Qua quá trình quan sát thị trường, tôi thấy kết quả phụ thuộc rất nhiều vào vị trí, mùa vụ, cách phục vụ và sức bền của chủ vườn. Đây là chuyện cần tính dài hơi.
Góc nhìn của một người làm đất và mê cây
Tôi làm bất động sản, nhưng tôi thích cây hơn thích đất nền. Nhìn vào du lịch sinh thái Tân Phú, tôi thấy điều đáng quý nhất không nằm ở con số lượt khách.
Nó nằm ở chỗ bà con giữ được vườn. Vườn còn thì cây còn, đất còn màu, con cháu còn chỗ để về. Còn nếu mảnh vườn chỉ được xem như miếng đất chờ tăng giá, thì cây sẽ bị chặt trước, du lịch tính sau.
Thị trường thì lên xuống theo chu kỳ. Chuyện đó tôi có bàn kỹ hơn trong bài bất động sản 2026 và chu kỳ mới ở Đồng Nai. Nhưng cái vườn thì không chạy theo chu kỳ. Nó chạy theo bàn tay người chăm.
Tôi không dám nói làm du lịch vườn là chắc thắng. Không ai nói được điều đó. Tôi chỉ thấy đây là một hướng để mảnh đất sinh ra giá trị ngay hôm nay, thay vì nằm im chờ đợi.
Các địa danh đã nhắc trong bài
- Huyện Tân Phú, tỉnh Đồng Nai
- Ấp Bàu Mây 1, xã Phú Thanh, huyện Tân Phú
- Ấp 4, xã Trà Cổ, huyện Tân Phú
- Xã Tà Lài, huyện Tân Phú
- Xã Phú Thịnh, huyện Tân Phú
- Vườn quốc gia Cát Tiên, huyện Tân Phú
- Sông Đồng Nai
- Huyện Định Quán, tỉnh Đồng Nai
- Huyện Xuân Lộc, tỉnh Đồng Nai
- Thành phố Long Khánh, tỉnh Đồng Nai
Ngoài ra bài có nhắc tới Thành phố Hồ Chí Minh và Đà Lạt với vai trò hai đầu của cung đường đi ngang Tân Phú.
Du lịch sinh thái Tân Phú còn nhiều thứ phải làm, nhưng cái nền thì đã có. Bà con nào đang tìm hiểu đất vườn quanh vùng này, cứ nhắn cho tôi. Biết gì tôi chia sẻ nấy, còn giấy tờ và quy hoạch thì vẫn phải đối chiếu với cơ quan có thẩm quyền cho chắc.